No Flash
 
 

KROZ DURBIN GRAFIČKOG KOLEKTIVA – MAPIRANJE ISTORIJE


Rada Selaković


Jasnom definicijom određenih estetičkih teza i intenzitetom njihovih domašaja u svetlu postmodernističkog pluralizma aktuelizovani su određeni stvaralački problemi koji su obeležili stvaralaštvo Rade Selaković tokom više od tri decenije. U matici živog kreativnog procesa ona je sublimisala ubedljivost ponuđenih stvaralačkih transformacija u znaku jasno određenih estetičkih teza, od figuracije iz 80-ih, geometrijske apstrakcije iz 90-ih godina do multimedijalnih radova različitih vizuelnih i medijskih projekcija u novom milenijumu. Ovaj temeljno fundiran likovni sistem zasnovan na postulatima klasičnog školovanja, proveravanju odnosa materija-boja-oblik-prostor-kadar, filtriran je i u iskustvom televizijskog novinara. Slikarka svojim konkretnim radom, u duhu oslobođenog istraživača, dokazuje da primena tradicionalnih načina rada ne isključuje i korišćenje novih sredstava i medija.
Kreativna uoprišta Rade Selaković su crtež, kolaž, gra¬fika, slike (trodimenzionalne i/ili pokretne), eksperimentali film i mul¬timedijalni radovi sa čvrstim vizuelnim i misaonim kon¬ceptom u kojem metaforični sloj dela ima svoje različite prostorne strukture. Koncentracija na oblik kao pro¬jekciju unutrašnjih stanja vodila je od osobene prizornosti dozirane ironijom, preko predmeta-vizuelne metafore do naglaska mistično-nadrealnog i transcedentalnog u delu. Varirajući tako figuru, izoštreni detalj ili izabrani plastični motiv, ona je pošla od predmetnog da bi u sledećoj stvara-lačkoj fazi bio izražen složeniji aspekt čitljiv u relaciji kon¬kretno-apstraktno. Hrabro je otvarala nove tematske i problemske krugove. U poslednjim projektima istra¬žuje svoj kosmografski program sugerišući telesnost, ener¬giju, enigmatičnost, prostiranje – vrstu životnih fenomena koje emanira zemlja/koža. U tom krugu poliptih Zemlja (190x840cm) svojom bojom i izohipsama sugeriše telesnost, energiju, enigmatičnost, prostiranje - vrstu sublimacije životnih fenomena koje zapisuje zemlja/koža; slikarka se koncentriše na fundamentalna pitanja životne zrelosti– ero¬tiku, materinstvo, emocije, alijenaciju. Očito, u težnji da predstavi fenomen Zemlje (i zemlje) u njenim suštinskim i složenim aspektima, Rada Selaković je koristila svedeni jezik simbola čiji reski i gotovo melanholično-asketski ton računa na gledaočevu kreativnu angažovanost. Simptomatično je i da stvaralačke faze Rade Selaković obeležava zlato, koje je koristila za prikazivanje božanskog i nebeskog, ali i za demonsko i htonsko, u okviru figuralnog slikarstva ili geometrijske apstrakcije.


       

       

Rada Selaković; Boško Karanović, Ljiljana Ćinkul, Rada Selaković, Zoran Vuković, 1994.
Pozivnica za izložbu Rade Selaković u Grafičkom kolektivu, april 1983.


Stvaralački put slikarke Rade Selaković rano prekinut, mora se razumeti i poštovati ne samo kao upadljiva posvećenost umetnosti i neosporna ambici¬ja već, pre svega, kao pokazatelj intenzivnog stvaralačkog kontinuiteta koji je pratila konstantna produkcija i promo¬cija. Njena uloga u savremenoj umetnosti je izuzetno značajna, a u tom kontekstu i brojevi mogu biti indikativni – preko 30 samostalnih izložbi i preko 350 izložbi u zemlji i inostranstvu; relevantne nagrade zaokuružuju ovaj izuzetan stvaralački opus koji se ipak ne može sasvim locirati u okvire kriričarske prakse pokreta ili stilskog pravca umetnosti poslednje četvrtine 20. veka.
Rada Selaković je bila iskanuti član Grafičkog kolektiva u čijoj galeriji je priredila dve samostalne izložbe – aprila 1983. godine izložila je crteže iz faze tadašnje figiracije sa tekstom Stevana Kneževića, a aprila 1994. godine promivisana su kvadratna platna slikana akrilnim bojama u znaku faze geometrijske apstrakcije.


           

Katalog izložbe Rade Selaković u Grafičkom kolektivu, april 1983.;
Katalog izložbe Rade Selaković u Grafičkom kolektivu, april 1994.


Značajno je i učešće Rade Selaković na Majskim izložbama grafike na kojoj je 2004. godine nagrađena Velikim pečatom, za rad Zemlja I i Zemlja II (diptih), drvorez u boji, a svoju jednoglasnu odluku žiri je obrazložio:
“Na prvi pogled jednostavnim grafičkim sredstvima u svom radu postiže harmonizovano pla-stičko i tematsko jedinstvo. Ponavljanjem koncentričnih i koncentrovanih tokova emituje se energija određene likovne fraze. Površine diptiha pokrenute su linijom zlatne svetlosti koja u muzičkom ritmu emanira ideju beskrajnog kretanja. Autorska vernost određenom idealu pro-jektovana je u čvrstom misaonom skeletu apstraktnog diskursa. Kao stvaralačka konstanta još jednom se izdvajaju prepoznatljive individulane crte Rade Selaković – snažna stvaralačka volja, hitrina i ubedljivost ponuđenih plastičnih transformacija.”
Članovi žirija: Ljiljana Slijepčević, istoričarka umetnosti, Ljiljana Stojanović, grafičarka i Miodrag Mlađović, grafičar


   

Rada Selaković, Umnožavanje, 1993/1994, ulje i akril na platnu, 90x110 cm
Rada Selaković, Zlatno jaje, 1992, akril na platnu, 90x90 cm
Rada Selaković, Vibracija, 1992, akril na platnu, 90x90 cm

       

Rada Selaković, Zvuk, 1992, akril na platnu, 90x90 cm
Rada Selaković, Raspeće, 1992, akril na platnu, 90x90 cm
Rada Selaković, Zemlja I, II, 2004, drvorez, diptih 75x28/2 cm, Nagrada Veliki pečat 2004.


Rada Selaković (Beograd, 1952-2008) Diplomirala je 1976. na Fakultetu likovnih umetnosti u Beogradu, klasa prof. Radenka Miševića, gde je i magistrirala 1978, na slikarskom odseku. Stipendista grčke vlade za speci¬jalizaciju u Grčkoj 1980/81. i Fulbrajtovog Programa za studije u SAD 1985/86. (Pratt Institute, Brooklyn, NY, MFA Program, NYU, NYC, NY, D.A. Program). Od 1980. izlagala je samostal¬no (Beograd, Atina, Njujork, Pariz, Norden) i na kolektivnim izložbama u zemlji i inostranstvu (Piran, Cetinje, Minhen, Ankara, Beograd, Njujork, Zagreb, Tuzla, Ljubljana...). Nagrade/izbor: Petar Lubarda za slikarstvo, Beograd, 1978; Nagrada za slikarstvo Oktobarskog salona, Beograd, Zlatna premija jugoslovenskog portreta, Tuzla, 1983; Prva nagrada žirija međunarodnog likovnog konkursa Denizli, Ankara, 1987; Počasna nagrada žirija L’Aigle de Nice-Inter¬national Grand Prix of Fine Arts, Nica, 1991; Zlatna paleta ULUSa, Beograd, 1995; Nagrada na Jesenjoj izložbi ULUSa, Beograd; Nagrada Ministarstva kulture i medija na 10. bi¬jenalu U svetlosti Milene, Požarevac, 2005; Rad u javnom prostoru: Kosmorama, zidni mozaik-fontana, centralni hol Hotela Hyatt Regency, Beograd, 1991. Bavila se slikarstvom, crtežom, grafikom i proširenim medijima.






 
 
 
 
   
Galerija Grafički kolektiv, Dragoslava Jovanovića 11, Beograd, tel: 011.3285.923, 065.6646.718; tel/fax: 011.2627.785
Radno vreme: 12-19 h, subotom 12-15 h, nedeljom ne radi