No Flash
 
 

KROZ DURBIN GRAFIČKOG KOLEKTIVA – MAPIRANJE ISTORIJE


Kroz durbin Grafičkog kolektiva – mapiranje istorije, u okviru online projekta, predstavljamo autorske pojave i događaje koji su obeležili savremenu scenu u Srbiji i život Grafičkog kolektiva. Od svog osnivanja ova Kuća umetnika je kulturno žarište koje okuplja predstavnike različitih oblasti umetničkog delovanja, među kojima su mnogi ostvarili paradigmatsku ulogu u svojoj stvaralačkoj oblasti.


Lidija Antanasijević


Afirmisana i nagrađivana na domaćoj i internacionalnoj vizuelnoj sceni tokom prethodne četiri decenije intenzivne stvaralačke karijere, Lidija Antanasijević je primer umetnika čija praksa potvrđuje pažljivo odnegovan i dobro temperovan odnos delovanja u proširenom polju grafičkog medija i tradicionalnih vrednosti beogradske grafičke škole. Od svoje debitantske i magistarske izložbe u Grafičkom kolektivu 1991. godine, koja je najavila izuzetno snažnu autorsku pojavu, ova umetnica se bavi istraživanjem problemskog okvira identiteta kroz medijski različite oblike grafizma, njegove moćne vizuelizacije, kondenzovane energije linearne i likovne ekspresije i ubedljivu rukopisnu ortografiju. Te 1991. nastanjuje se u Londonu i tada, u promenjenim uslovina nastavlja da stvara. Sa verom u sugestivnost i izražajna svojstva grafičke materije, autorka neretko u koncipiranju i realizaciji dela dramatičnim kontrastima plastičkog sloja fokusira napetosti unutar ljudske psihe i nemire opšteg egzistencijalnog i/ili ličnog stvaralački introspektivnog diskursa. „...zakoračila je u zonu prostora u kojem je njena pažnja usredsređena na otkrivanje određenih stanja duha...iskazuje se kroz formu u kojoj stepen dovršenosti nije bitan, usvaja grafičku matricu kao specifičan organizam, dramatika izvođenja dovedena do agresivnog dejstva“ fragmenti su kritičarske refleksije povodom ove izložbe iz januara 1991. godine. Iste godine u Grafičkom kolektivu njen rad je predstavljen na izložbi Sedam savremenih srpskih grafičara, po autorskoj koncepciji i izboru Ljiljane Ćinkul.


                   

L. Antanasijević, portret; L. Antanasijević, Bez naziva, 2006, drvorez, 75x49 cm, Nagrada Veliki pečat; L. Antanasijević, Čežnja, kombinovana tehnika, 53x39 cm

     

L. Antanasijević, 7:30, 1990, kombinovana tehnika, 78x106 cm; L. Antanasijević, Twelve eggs, 1988, akvatinta, 53x74 cm

 

L. Antanasijević, Košmar, 1993, kombinovana tehnika, 67.5x94 cm, Nagrada Veliki pečat; L. Antanasijević, Inventory, 2014, bakropis/fotogravura, 15x20 cm, Nagrada Mali pečat


Lidija Antanasijević iz London nastavlja intenzivno da izlaže i u domovini - postala je laureat nagrade Veliki pečat Grafičkog kolektiva 1994. za grafiku Košmar, u Kulturnom centru Beograd izlagala je samostalno 1996, a 2004. zapažena je njena aktivistička inastalacija na Oktobarskom salonu.
Besprekornim i suverenim vladanjem tehničkim potencijalima grafike, ona sa lakoćom sublimira (auto)refleksivne poruke i instančani senzibilitet femine u dnevnički zapis, čiji deo tokom vremena postaju i iskustva kulturnog nomada na relaciji Srbija-Engleska. Takve poetske preokupacije fokusira i grafička instalacija U tišini predstavljena u Grafičkom kolektivu avgusta/septembra 2009. godine. Ručno štampani drvorez dimenzija 3x2,60 metara, koncipovan je kao inastalacija i rad in situ; rad dominira prostorom galerije, integrišući u svoj energetski potencijal i sam ambijent prostora opasan lamperijom. Deo ovog idejnog i vizuelnog artizma je i sama grafička matrica sačinjena je od neobrađenih dasaka, a rezultat takvog otiska je naglašena ekspresivnost i efekat skulptoralnosti. U kontrastu sa rustičnom matricom je izuzetno fini i delikatni japanski papir (kao za štampanje japanskog novca) na kome je štampan otisak. Nastao u tišini stvaralačke osame u kojoj se zaboravlja na mesto, vreme, poreklo i efemernosti dana, sa dozom subverzivnog pa i mističnog, ovaj rad je i svojevrsni eliksir kreativne personalnosti. „Homoid, jedini akter grafičkog kadra U tišini zagušen je idejama, verovatno zbrkanim mislima, rečima; slova kuljaju iz njegovih usta, bljuje ih kao Titan svoju decu. Oslobađanje?...Virtuelna realnost i personalni jezik. Pre svega, ekspresivan komunikacijski kod.“ u predgovoru kataloga, u formi imaginarnog intervjua sa umetnicom, Ljiljana Ćinkul analizira ikonografski i simboličke slojeve ove monumentalne instalacije, čiji manji fragmenti su rasuti po podu i zidovima galerije. Tema je, po rečima same grafičarke, želja, potreba i pasija da izrazi sebe u rascepu u kome živi između dve kulture i dva jezika (ćirilica i latinica se mešaju, srpski i engleski izlaze spetljano u isto vreme), između dva različita umetnička stila izražavanja: likovno-vizuelnog (srpskog) i verbalno-vizuelnog (engleskog). Metafizičku dimenziju ljudske svesti i stvarni identitet bića moguće je sagledati u udvojenom liku lepog i demonskog.


           

           

     

Priprema matrice i štampa otisaka za grafičku instalaciju U tišini/In Silence (2008/2009, drvorez, 300x260 cm) u ateljeu L.Antanasijević; postavka rada U tišini/In Silence u crkvi Sv.Mateja u Zapadnom Kensingtonu, London (foto: Zoran Veljković)


Lidija Antanasijević je laureat nagrade Mali pečat 2014. za rad Inventory, otisak u kome, prema obrazloženju žirija, dinamika crtačkog tkiva bakropisa u sprezi sa zamrznutim kadrom fotogravure stvara vizuelno snažnu celinu, gotovo negirajući utisak o formatu dela. Na Majskoj izložbi grafike 2019. jedini je autor koji se predstavlja video radom - statični kadar fokusira ruke umetnice u procesu obrade grafičke matrice.
Stvaralački tokovi Lidije Antanasijević i delovanje Grafičkog kolektiva na savremenoj sceni međusobno su čvrsto povezani u afirmisanju grafike i ulogom medijatora u profesionalnom i prijateljskom povezivanju umetnika i umetničkih centara širom sveta. Jedan deo tog kreativnog dijaloga je i zajedničko predstavljanje Kolekcije Grafičkog kolektiva, Lidije Antanasijević i Biljane Vuković u Sianu u Kini 2009. godine. Uz 44 umetnika, teoretičara, kritičara i istoričara umetnosti iz Evrope, Azije i Severne Amerike, učestvuje i u onlajn izdanju međunarodnog simpozijuma „Grafika na/iza ivice“ koji je 2021. godine predstavljen na web strani Grafičkog kolektiva.


     

       

Postavka i otvaranje izložbe L.Antanasijević U tišini/In Silence u Galeriji Grafičkog kolektiva, 31. avgusta 2009. (izložbu otvorile Ljiljana Ćinkul i Ivona Rajačić Barandovski); katalog izložbe


Izložba Lidije Antanasijević Transformatorium u niškom Salonu 77, maja 2021, predstavila je sofisticiranu višemedijsku ambijentalnu celinu - kolaži/objekti, višekanalne projekcije na transparentnim platnima. Naglašena plemenitost materijala i teksture, moć grafičkog znaka i tekstualnog elementa kao nosilaca dokumentarnih i likovnih vrednosti, u gotovo magičnoj sinergiji i na slojevit način potvrdili su vitalnost autorskog stava u kontinuiranoj stvaralačkoj introspekciji posvećenoj temama migracije, identiteta, kulturnog i političkog dualizma.


Lidija Antanasijević (1961. Beograd) diplomirala 1988. na Fakultetu likovnih umetnosti u Beogradu, odsek grafike, u klasi prof. Boška Karanovića. Na istom fakultetu 1991. magistrirala u klasi prof. Marka Krsmanovića. Dobitnica je brojnih nagrada i priznanja (2022. Flourish Award za grafičko stvaralaštvo, Velika Britanija, 2019. Zlatna igla za grafiku, Prolećna izložba ULUS-a, 2014. Mali pečat i 1994. Veliki pečat Grafičkog kolektiva 1994…). Njeni radovi nalaze se u kolekcijama širom sveta - Muzej savremene umetnosti, Beograd; Muzej Viktorije i Alberta, London; Muzej grafike Kine u Guanlanu, Šenžen; Nacionalni muzej, Poznanj; Muzej savremene umetnosti, Šamalije... Redovno izlaže u zemlji i u inostranstvu. Član je ULUS-a. Od 1991. živi i radi u Londonu.






 
 
 
 
   
Galerija Grafički kolektiv, Dragoslava Jovanovića 11, Beograd, tel: 011.3285.923, 065.6646.718; tel/fax: 011.2627.785
Tokom letnje pauze, od 4. avgusta galerija nije otvorena za posetioce, zbog preseljenja kancelarije i regulisanja administrativnih obaveza. Za sve informacije: 064.934.06.86