No Flash
 
 



Nebojša Lazić


Sećanje na Akademiju i Tamarind institute

Da je poznavanje tehnologije i vladanje procesima u nastanku grafičkog lista od izuzetne važnosti, zaključak je još sa osnovnih studija Fakulteta likovnih umetnosti u Beogradu, pre više od trideset godina. Susret sa prvim grafičkim alatkama – papirima, pločama, mašinama – već tada pobuđuje i lično i profesionalno interesovanje za shvatanje najboljih načina da se pomoću tih oruđa i uz veštinu i znanje tehnoloških postupaka, izvedu sopstveni originalni grafički listovi. Pored redovnog programa i solidnog znanja klasičnih grafičkih tehnika, moja interesovanja su se širila, pa sam posećivao demonstracije grafičkih tehnika istaknutih autora sa prostora tadašnje Jugoslavije, kao i ciklus „Otvoreni grafički atelje“, čiji je autor muzejski savetnik Vanja Kraut u Narodnom muzeju u Beogradu.


               

N. Lazić, Džon Lenon, litografija*
N. Lazić, Robert Kenedi, litografija
N. Lazić, Aleksandar Karađorđević, litografija


Na grafičkom odseku Fakulteta likovnih umetnosti gostovali su inostrani umetnici, pa je to bila prilika da upoznamo izuzetne autore, procese i postupke kojima su se oni služili u svom radu. Među njima izdvajam Den Elison i Lori Krismostri, koji su uticali na moj odnos prema ulozi tehnologije u složenim grafičkim procesima.
Den Elison, američki umetnik, demonstrirao je tehniku kolotipije i priredio je 1989. izložbu svojih radova u galeriji „Sebastijan“. Štampao je višebojne grafike sa jedne ploče, koja je bila pripremljena u netradicionalnom postupku. Rezultat je bio impresivan: grafički list bogato zasićen uljanom bojom u punom koloru, dobijen iz samo jednog prolaza. Njegove grafike velikog formata ostavile su snažan utisak.


               

N. Lazić, Endi Vorhol, litografija
N. Lazić, Martin Luter King, litografija
N. Lazić, Zoran Đinđić, litografija


Američka umetnica Lori Krismostri demonstrirala je ručno pravljenje papira, a potom je okupljene učila veštini kako se taj papir može upotrebiti za grafički otisak, ili kao samostalni likovni rad. Ručno pravljeni papir je i danas predmet mog umetničkog istraživanja. Grafičar Bil Lagatuta, masterprinter na Tamarind institute, 1990. godine boravio je mesec dana na grafičkom odseku Fakulteta likovnih umetnosti u Beogradu, u okviru saradnje Fakulteta sa ovim institutom iz Novog Meksika. Lagatuta je na svojim predavanjima predstavio način rada Tamarind instituta, i demonstrirao niz litografskih tehnika na matricama, kao što su litografski kamen i aluminijska kornovana ploča pripremljena za izvođenje litografije.


               

N. Lazić, Indira Gandi, litografija
N. Lazić, Džon Kenedi, litografija
N. Lazić, Malkolm X, litografija


Oblici saradničkog štamparstva koji se primenjuju na Tamarind institute, i sam koncept instituta za neku od grafičkih disciplina, kao i procesi, materijali, tehnike štampanja na suvom grafičkom papiru, bili su novo iskustvo u mom umetničkom radu. To je tehnologija koju sam brzo usvojio po prirodi svojih interesovanja, ali sam prave proporcije jednog takvog načina rada shvatio tek nekoliko godina kasnije, upravo na tom institutu u Novom Meksiku, gde sam istraživao i radio dve godine. Tokom boravka na Tamarind institutu moj zadatak je bio da godinu dana istražujem svetlosnu osetljivost pigmenata u litografskim bojama namenjenim za štampu u bezvodnom litografskom procesu. Iskustvo saradničkog štamparstva u Tamarindu obeležilo je moj profesionalni rad posvećen saradnji sa drugim umetnicima u realizaciji njihovih grafika, ali i sopstvenim umetničkim istraživanjima.
U svojoj umetničkoj praksi nastojim da se u jednom grafičkom listu ujedine tradicionalni procesi sa digitalnom štampom, dodatak boja, foto-mehaničkim aplikacijama i ručnim crtanjem na kvalitetnom grafičkom papiru, da bi svi ti procesi bili integralni deo stvaralačkog čina.

Nebojša Lazić


*Reprodukovane litografije deo su doktorskog umetničkog projekta N. Lazića predstavljene na izložbi "Assassinated" u Grafičkom kolektivu, decembra 2011.




Nebojša Lazić (1965) diplomirao (1992), magistrirao (1996) i doktorirao (2015) na Grafičkom odseku Fakulteta likovnih umetnosti u Beogradu. Na dvogodišnjim specijalstičkim studijama na Tamarind institutu za litografiju u Novom Meksiku, SAD, stekao je zvanje štampara saradnika. Docent za predmet crtanje, Akademija umetnosti u Novom Sadu. Opširnije

neblazic@hotmail.com





 
 
 
 
   
Grafički kolektiv, Kosančićev venac 19, Beograd
Galerija Grafički kolektiv, Dragoslava Jovanovića 11, Beograd
tel: 011.3285.923, 065.6646.718; tel/fax: 011.2627.785
radno vreme: radnim danima 12-16h / Galerija ponedeljak-subota 12-18h